پس از یک سال از افتتاح سد سیوند و در حالیکه مسئولان دولتی هر نوع تاثیر منفی احداث و آبگیری سد بر آثار باستانی منطقه پاسارگاد به ویژه آرامگاه کوروش را تکذیب می کنند ، مسئولان محلی از وجود رطوبت بی سابقه در منطقه تنگه بلاغی و اطراف آرامگاه کورش بزرگ خبر می دهند .

در همین زمینه شهردار پاسارگاد گفت : افزایش رطوبت در اطراف  آرامگاه کورش و پاسارگاد تا حدی است که هیچ یک از ساکنان منطقه تاکنون چنین افزایش رطوبتی را به یاد نمی آورند و بوی نم و رطوبت شدید از سوی تنگه بلاغی به سوی دشت روان است . پاسارگاد همواره به داشتن آب و هوایی پاکیزه و دل انگیز شهرت داشته است ، این در حالی است که اکنون به خاطر رطوبت بیش از اندازه ، هوای پاسارگاد شرجی شده .

شهردار پاسارگاد همچنین گفت: در بخش جنوب غربی آرامگاه که ورودی آرامگاه به شمار می آید ، آب های زیرزمینی بالا زده و سنگ های این بخش نیز رگه رگه شده . " به گفته وی ، میزان نم و رطوبت اطراف آرامگاه و روستاهای مجاور از زمانی بالا رفته که سد سیوند تا اندازه قابل توجهی آبگیری کرده است . همچنین خسروی بیان کرد ، گزارش های دستگاه رطوبت سنج نزدیک به آرامگاه کورش از میزان زیاد رطوبت خبر می دهند .

گفتنی است سد سیوند اوایل سال گذشته و با حضور معاون آب وزارت نیرو و وزیر تعاون آبگیری شد ، این در حالی است که بارها کارشناسان در خصوص رطوبت ناشی از دریاچه سد روی آرامگاه کورش بزرگ هشدار داده بودند .

كوروش بزرگ به سال 550 ق. م دولت ايران هخامنشي را بنياد نهاد و پاسارگاد را به عنوان اولين پايتخت خود انتخاب كرد كه دشتي بود پهناور و خرم كه از رودي سيراب مي شدو آثاري كه در اين خطه دلگشا به جاي مانده عبارتند از آرامگاه كوروش (كه در دوره اسلامي به مقبره مادر سليمان مشهور شد)و برج معروف (زندان سليمان ) كه احتمالا آرامگاه كمبوجيه بوده و بخشي از بنا و استحكامات بالاي تل تخت موسوم به تخت سليمان و كاخ بار، كاخ نشيمن و كاخ دروازه (كه بر جرزي از آن نقش انسان بالدار (كه قديمي ترين حجاري از دوران هخامنشي است)) و دو تك بنا، همچنين آثار يك پل و آب نماهاي گلگشت يا فردوس كوروش. پاسارگاد تا زمان آخرين پادشاه هخامنشي به عنوان يك مكان مقدس مورد احترام بود و مراسم تاجگذاري پادشاهان در آنجا برگزار مي شد.

آرامگاه كوروش كبير

بنايي كه از مهمترين قسمت مجموعه پاسارگاد است ، ساختمان آن به صورت اتاقي با سقف شيب دار ساخته شده است كه بر روي سكويي سنگي 6 پله قرار داشته و مساحت قاعده آن 20/164 متر مربع است. اتاق آرامگاه به ابعاد 25/5×4/6 متر بوده و كالبد كوروش در اصل بر فراز تختي زرين در درون آن قرار گرفته است . قطر ديوار اتاق 5/1 متر و در ورودي آرامگاه در سمت شمال غربي است.

سنگ هاي بكار رفته در بنا بسيار بزرگ بوده و برخي تا 7 متر درازا دارند و ارتفاع آنها در حدود 11 متر است در شيب سقف آرامگاه دو حفره بزرگ وجود دارد كه براي سبك كردن سنگ ها و كم كردن از بار سقف ايجاد شده است و برخي اشتباها جاي نگهداري كالبد كوروش و همسر او دانسته اند. آرامگاه كوروش ، در همه دوره هاي هخامنشي مقدس به شمار مي آمده و اين امر باعث گرديد كه در دوران اسلامي هم اين تقدس حفظ گردد. اما تغيير اصل بنا ديگر مشخص نبوده است و از سوي ديگر مردم هم ساختن بناهاي با عظمت سنگي را خارج از قوه بشري مي دانسته اند و براي جلوگيري تخريب آن توسط اعراب ساخت آن ها را به حضرت سليمان نسبت مي داده اند.

دردوران اتابكان فارس كه پاسارگاد و تخت جمشيد اهميتي دوباره يافت و حتي پارس و ايران هم (ملك سليمان)خوانده شد با استفاده از ستون ها و سنگ هاي كاخ ها، مسجد جامعي در پيرامون آرامگاه ساخته و محرابي نيز به سنگ درون اتاق آرامگاه حجاري شد ، اما در سال 1350 شمسي ، پس از بررسي ، سنگ ها به جاي اصلي خود منتقل شدند.

پس از كشته شدن كوروش كبير در جنگ با سكاها يا ايرانيان شمالي ، جسد وي را موميايي كرده و درون تختي از زر نهاده و اشياي مهم سلطنتي و جنگي او را كنار وي گذارده بودند. در حمله اسكندر مقدوني ، يك شخص مقدونيه اي در اين آرامگاه را شكسته و اشياي آن را تاراج كرده و كالبد را گزند رسانيده بود.

چوب حراج بر پاسارگاد